Püstə təsərrüfatı son illərdə Azərbaycanda ən gəlirli və perspektivli kənd təsərrüfatı sahələrindən birinə çevrilib. Lakin püstə digər meyvə ağaclarından fərqli olaraq gec bar verir (orta hesabla 5–7 il). Bu o deməkdir ki, bağ salınarkən edilən kiçik bir səhv sizə illər sonra baha başa gələ bilər.
Gələcəkdə yüksək məhsuldarlıq və maksimum gəlir əldə etməyin əsas şərti isə düzgün calaqaltı (anaç) və sort seçimidir.
1. Anaç (Calaqaltı) Seçimi: Ağacın Bünövrəsi
Anaç — ağacın torpaqla təmasını sağlayan, onun inkişaf sürətini, xəstəliklərə dözümlülüyünü və su-gübrə mənimsəmə qabiliyyətini təyin edən hissəsidir.
Püstəçilikdə ən çox istifadə olunan 3 anaç növü:
-
UCB-1 (Hibrid Anaç): Müasir və intensiv püstə bağlarının ən çox üstünlük verdiyi anaçdır. Sürətli böyüyür, ağacı tez bara çatdırır və Verticillium solğunluğu kimi təhlükəli kök xəstəliklərinə qarşı çox dözümlüdür. Əkin məsafəsi adətən 6x4 m və ya 6x5 m təşkil edir.
-
Pistacia atlantica: Quraqlığa, əhəngli və şoran torpaqlara yüksək müqavimət göstərir. Güclü kök sisteminə malikdir.
-
Pistacia terebinthus (Xəncəllüş / Məlhəm): Daşlı-qayalıq və suvarma imkanı məhdud olan dəmyə ərazilər üçün idealdır. Soyuğa və susuzluğa tam dözümlüdür, lakin ilk illərdə inkişafı nisbətən yavaş olur.
2. Dişi Sort Seçimi: Məhsulun Keyfiyyəti və Bazar Dəyəri
Satışda tələbatın yüksək olması üçün seçdiyiniz dişi sortun çatlama (ağzıaçıq) faizi, meyvə böyüklüyü və dad göstəriciləri mükəmməl olmalıdır.
-
Siirt Sortu: Azərbaycan iqliminə çox yaxşı uyğunlaşır. Çatlama faizi %85–95 arasında dəyişir. Meyvələri iri və yumrudur, bazarda çərəzlik kimi ən yüksək qiymətə satılan sortlardandır.
-
Uzun Sortu (Gaziantep tipi): Meyvələri uzunsov və çox yağlıdır. Xüsusilə qənnadı və şirniyyat sənayesində yüksək qiymətləndirilir.
-
Ohadi Sortu: İrimeyvəli sortdur. Alternativ məhsuldarlıq (bir il bol, bir il az məhsul vermə) meyli digər sortlara nəzərən daha azdır.
3. Erkək Sortlar və Tozlanma Rejimi
Püstə iki evli (dioik) bitkidir — yəni dişi və erkək çiçəklər ayrı-ayrı ağaclarda olur. Erkək ağaclar meyvə verməsə də, dişi ağacların tozlanması üçün həyati əhəmiyyət kəsb edir.
-
Qızıl Qayda: Bağda hər 8–9 dişi ağaca 1 erkək ağac əkilməlidir (təxminən %10–12 erkək nisbəti).
-
Çiçəkləmə Uyğunluğu: Dişi və erkək ağacların çiçəkləmə vaxtı eyni dövrə düşməlidir. Misal üçün, Siirt dişi sortu üçün Atlı və ya Kaşka erkək sortları ideal tozlayıcı hesab olunur.
-
Külək Faktoru: Erkək ağaclar əsasən bağın dominant külək əsən tərəfinə və cərgələrin arasına bərabər paylanmalıdır.
Yeni Bağ Salanlar Üçün 3 Qızıl Məsləhət
-
Həmişə Tüplü (Konteyner) Fidan Seçin: Püstənin mil kökü zədələnməyə qarşı çox həssasdır. Açıq köklü fidanların tutma faizi aşağı olduğu üçün tüplü fidanlara üstünlük verilməlidir.
-
Torpağın Drenajına Diqqət Edin: Püstə susuzluğa dözümlü olsa da, kök zonalarında suyun yığılıb qalmasına dözə bilmir. Ağır gilli və suyu saxlayan torpaqlarda drenaj sistemi vacibdir.
-
Sertifikatlaşdırılmış Calaq Materialından İstifadə Edin: Fidan alarkən anaç və sortun dəqiq adının göstərildiyi sertifikatlı tingləri seçin.
Püstə bağlarının salınması üçün bizə müraciət edin: 051 436 77 70
(0) Şərhlər